Photo by Cem K. (iyiinsan)

Bliek kwam in april in opspraak toen hij vijf Rotterdamse celbiologen naar Utrecht probeerde te halen, terwijl zijn faculteit financieel in de problemen zat en een vacaturestop had afgekondigd. Volgens Bliek was er geen sprake van een contract, volgens de Rotterdammers wel. Afgelopen week raadde de bèta-faculteitsraad hem aan op te stappen als hij geen goed verhaal over de kwestie had. Dat is nu dus gebeurd.

Wetenschapper en bestuurder Bliek bekleedde eerder hoge posities in Amsterdam en Twente. ‘Zijn’ faculteit krijgt nu een interim-decaan; de controversiële overeenkomst wordt door de Utrechtse rector afgehandeld.

Het huis zal continu bemand worden door verschillende leden en kandidaten van de fractie AKKUraatd. Het Glazen Huis is vandaag (dinsdag 25 mei) om 12:00 officieel geopend door prof. mr. Bas Kortman, rector magnificus aan de Radboud Universiteit Nijmegen.

Op het moment zijn er verkiezingen voor de Universitaire Studentenraad (USR) aan de Radboud universiteit. Akkuraatd is een vaan de fracties die meedoet aan deze verkiezingen. Het Algemeen Nijmeegs Studentenblad (ANS) liet op haar website weten dat de opkomst van de verkiezingen in Nijmegen dit jaar ongekend laag waren. Het is dus de vraag of het Glazen huis hier verandering in gaat brengen. De stembussen sluiten op 27 mei.

Note: There is a poll embedded within this post, please visit the site to participate in this post's poll.

UvA
Aan de UvA doen twee partijen mee aan de verkiezingen: UvA Sociaal en Mei. Beide partijen zijn vertegenwoordigd in de Centrale Studentenraad, en aan alle Facultaire studentenraden. Beide partijen maken zich sterk voor de kwaliteit van het onderwijs, het behoud van keuzevrijheid binnen de opleiding en de hoge prijzen in de kantine.

Inhoudelijk zijn beide studentenpartijen het erg met elkaar eens. De prioriteiten zijn wel verschillend. UvA Sociaal legt de nadruk op keuzevrijheid voor studenten. Mei maakt van duurzaamheid een speerpunt. Zo moet de jaarlijkse gas-, water- en lichtrekening van €17 miljoen met 20% naar beneden.

VU
De Vrije Universiteit houdt haar verkiezingen vanaf maandag 10 mei, die dan drie dagen duren. Daar doen de SRVU en VUSO mee aan de CSR en FSR verkiezingen. Ook hier besteden beide partijen veel aandacht aan de faciliteiten. Met name de drukte tijdens de tentamenweken komt in beide programma’s naar voren.

Het grootste verschil zit in de volledigheid van de plannen. SRVU heeft een acht pagina’s dik verkiezingsprogramma gepubliceerd. Hierin is onder andere aandacht voor de bezuinigingen. Volgens SRVU moet er bespaard worden op de overhead, en meer gebruik gemaakt worden van student-assistenten.

VUSO heeft maar één pagina met standpunten op de website, van vijf alinea’s. Hierin staan weinig concrete plannen, en wordt er ook geen stelling genomen tegen de SRVU-plannen.

Geen HBO-verkiezingen
Aan de Hogeschool van Amsterdam en aan In Holland zijn ook studenten vertegenwoordigd in de medezeggenschapsraden, maar daar zijn de studenten niet in partijen georganiseerd. Het is nog onduidelijk of daar ook verkiezingen voor gehouden worden. De verkiezingen aan de Hogeschool van Amsterdam zijn van 17 t/m 21 mei.

Tweede studie
Het volgen van een tweede studie na het behalen van de eerste studie wordt duurder. Universiteiten en hogescholen mogen hier instellingscollegegeld voor vragen; ze bepalen dan zelf het bedrag dat de student betaalt. Studenten kunnen wel tegen wettelijk collegegeld een tweede studie volgen, mits ze die tijdens hun eerste studie zijn begonnen. Hier zijn in 2007 al afspraken over gemaakt met diverse onderwijskoepels en studentenorganisaties. Deze voorwaarden staan echter niet stevig verankerd in de nieuwe wet. Studentenorganisaties zijn door Plasterk gevraagd ‘aan de bel te trekken’ als ze vernemen dat instellingen zich niet aan de afspraak houden. Om het nakomen van deze afspraak de komende drie jaar te garanderen heeft Plasterk hier een subsidieregeling voor in het leven geroepen.

Student-assessor
Het idee van de student-assessor, een student die zitting neemt bij de vergaderingen van instellingsbesturen, is uit de wet geschrapt. De LSVb was voorstander van dit plan; het ISO vond dat de beslissing voor een dergelijke functie lokaal gemaakt moet worden en niet afgedwongen moet worden in de wet. Het ISO laat zich in een verklaring positief uit over de wetswijziging, al noemt voorzitter Henno van Horssen het “jammer dat de tweede studie maar tijdelijk is gered, en dat de gemaakte afspraken niet in de wet zijn overgenomen.”

Photo by Ferdi’s World

Tweede studie
Ook het duurder maken van de tweede studie moest het ontgelden. Plasterk wilde dat universiteiten voor het volgen van een tweede studie instellingscollegegeld mochten vragen, wat kan oplopen tot een veelvoud van het wettelijke collegegeld.

Veel Eerste Kamerleden spraken de vrees uit dat dit excellente studenten die een tweede studie willen doen kan ontmoedigen. Als een student zijn eerste opleiding nog niet heeft voltooid  wordt er geen extra collegegeld gevraagd. Men was bang dat dit strategisch uitstelgedrag bij het volgen van een eerste studie tot gevolg zou hebben.

Eerdere afspraken

December 2009 gaf Plasterk richting de studentenorganisaties reeds aan te verwachten dat de universiteiten en hogescholen zich zouden houden aan het in 2007 gesloten bekostigingsakkoord. Hierin staat dat wanneer een student een getuigschrift heeft behaald, maar nog bezig is met een tweede studie, het recht op wettelijk collegegeld van toepassing blijft. De vraag is hoe hard deze afspraken uit 2007 nog zijn. “De studentenorganisaties is gevraagd aan de bel te trekken” als de afspraken geschonden worden, meldt de minister in een brief aan de Tweede Kamer.

Minister Plasterk heeft al aangekondigd om voor de komende drie jaar een subsidieregeling te hanteren voor de financiering van tweede studies. Op deze manier moest een betaalbare tweede studie, begonnen tijdens de eerste studie, worden gegarandeerd.

De Eerste Kamer zal op 2 februari 2010 stemmen over het pakket aan wijzigingen.

Het is een zwaar middel om naar de Landelijke Geschillencommissie te stappen. Volgens een persverklaring van de universiteitsraad is het landelijk de zevende keer in 10 jaar dat er een geschil wordt aangespannen. Op het moment wacht de universiteitsraad op een reactie van het bestuur. Mocht het bestuur niet van mening veranderen dan spant de raad een geschil aan.

Op het plein bij de universitaire bibliotheek zullen studenten uitbeelden hoe de universitaire pers monddood gemaakt zal worden als het papieren blad opgeheven wordt en de redactie in een kleinere vorm verder gaat. “Met alleen een website zullen de sterke journalistieke stukken die meer dan een A4’tje beslaan verdwijnen,” aldus Max Patelski, lid van de universiteitsraad, “Op internet is alles snel, snel, snel. Diepgaande artikelen gaan daarbij verloren.” Daarnaast maakt de raad zich zorgen over de kleinere redactie die dichter onder de chef publiciteit van de universiteit zal komen te staan. Dit zal de onafhankelijkheid schaden, aldus de raad.

Morgen zullen naast tientallen studenten en de universiteitsraad ook vertegenwoordigers van de Utrechtse studentenvakbond USF aanwezig zijn. De actie wordt, behalve door vele studieverenigingen, ook ondersteund door de landelijke studentenorganisaties ISO en LSVb. De universiteitsraad voelt zich zeer gesterkt door de reacties van de vele hoogleraren en van de organisaties van buiten Utrecht. “Voorkomen dient te worden dat er een domino-effect plaats vindt en andere universiteitsbladen ook opgeheven worden,” aldus Patelski.

Onafhankelijke redactie
Ook de onafhankelijkheid van de redactie staat onder druk. De redactie van het Ublad is nu onderdeel van de Universitaire Bestuursdienst en Dienstencentra (UB&D), dat aan een reorganisatie onderhevig is. De redactie van het Ublad wordt verplaatst naar het Communicatie Service Centrum. “ofwel de PR machine van de universiteit. Dit zou inhouden dat de redacteuren van het Ublad het éne moment een kritisch artikel over een UU-onderwerp zouden schrijven voor het blad, en het andere moment een promotiepraatje over dit zelfde onderwerp moeten schrijven.”, aldus de actiesite redhetublad.nl

Bezuinigingen
De reorganisatie is ingezet om te kunnen bezuinigen op personeelskosten. Ook het schrappen van de papieren editie is bedoeld als kostenreductie. Het is onzeker of deze maatregel de kosten echt naar beneden zal brengen. Het Ublad wordt gedeeltelijk betaald uit advertenties. De advertentietarieven op internet liggen een stuk lager dan bij de gedrukte media. Het onafhankelijke Wageningse blad ‘Wb’ werd in september 2006 plots vervangen door het communicatieblad ‘Resource’. In 2007 werden ‘Cursor’ (TUe) en ‘Ad Valvas’ (VU) bij communicatie ingevoegd en zette ‘Mare’ (Leiden) een petitie in om haar eigen onafhankelijkheid te bepleiten.

Online Petitie
De actiesite is opgezet door de universiteitsraad. Zij zijn ook een online petitie begonnen. De universiteitsraad roept ook op tot actie. “Het opheffen is al binnen een maand! Dit proces via de weg der geleidelijkheid proberen af te remmen kan niet meer. De enige andere mogelijkheid is de noodrem: actie dus!”. De inzet van de petitie beperkt zich niet alleen tot behoud van het blad. Het College van Bestuur wordt ook opgeroepen beter te overleggen met de medezeggenschap.

Daarnaast waren de studenten boos omdat ze vonden dat er te weinig inspraak voor studenten was in de bsa discussie. Er zou slecht geluisterd zijn naar de studenten in de medezeggenschap. Nadat de studenten en het RUG-bestuur een overeenkomst hebben gesloten, werd de bezetting gestaakt.

Studentenpartij Calimero stemde als enige studentenpartij in met het het bsa voorstel en vindt de bezetting juist chantage van de medezeggenschap en contraproductief.

Note: There is a poll embedded within this post, please visit the site to participate in this post's poll.

Volgens Calimero werd door de actie de universitaire medezeggenschap gedwarsboomd. De bezettingsactie was gericht op de afspraken die tussen de universiteitsraad en het College van Bestuur omtrent het bsa zijn gemaakt en de manier waarop deze tot stand waren gekomen. Alhoewel twee van de drie studentenpartijen niet instemden met de gang van zaken en kwaad wegliepen uit de vergadering, was er onder personeel en studenten samen wel een meerderheid in de universiteitsraad voor een bsa.

Calimero vindt dat de poging om de besluitvorming aan de universiteit te beïnvloeden veel weg heeft van chantage. Een demonstratie om een standpunt te laten horen moet altijd kunnen maar een gebouw bezetten om een mening op te willen leggen is wat de studentenpartij betreft totaal onacceptabel.

Calimero is van mening dat de RUG via een breed scala aan medezeggenschapsraden en onderwijscommissies voldoende ruimte biedt voor inspraak van studenten. Zij zien dit ook als een effectiever middel dan een bezetting.

Het RUG-bestuur deed eerder vanmiddag een voorstel. Een woordvoerder van de bezetters zal tien minuten spreektijd krijgen in de universiteitsraad om hun standpunt kenbaar te maken. Verder is het bestuur bereid om samen met de actievoerders een verklaring aan Den Haag af te leggen dat de financiering van het hoger onderwijs moet worden verbeterd, om zo de groei in aantal studenten aan te kunnen. Daarnaast zegt het bestuur intensivering van de begeleiding in het eerste studiejaar toe.

Het College van Bestuur sprak ook uit dat het in januari 2012 de invoering en de werking van het bindend studieadvies (bsa) met de universiteitsraad zal evalueren en daaraan indien nodig consequenties zal verbinden.

Een anonieme woordvoerder van de studenten liet weten dat er nog twee punten zijn toegevoegd. Ten eerste zal er bij de implementatie van een bsa gekeken worden naar het Rotterdams model. Op de medische faculteit van de Erasmus Universiteit Rotterdam (EUR) krijgen studenten in mei een preadvies. Studenten die geen 40 punten hebben gehaald krijgen de keuze om vervolgens extra begeleiding te volgen, die na keuze door de student een verplichtend karakter heeft. De studenten die hiervoor kiezen hoeven niet meer te voldoen aan de eis van 40 punten in het eerste jaar, maar moeten wel hun propedeuse in twee jaar afronden.

Tot slot kwam er de toezegging om het Groningse medezeggenschapmodel, het harmoniemodel, in de toekomst in ere te houden. Wat dit precies betekent is echter de vraag. Rector magnificus Frans Zwarts liet vandaag nog weten dat het gewoon niet altijd lukt om consensus te bereiken. Zwarts zag dan ook geen afwijking van het harmoniemodel in de gang van zakem om het bsa. De actievoerende studenten zien in het harmoniemodel wel een consensusmodel. Zij waren onder andere boos over de in hun ogen minieme inspraak die studenten in de discussie hebben gehad.

Uiteindelijk hebben de studenten het gebouw vreedzaam verlaten. De universiteit heeft laten weten geen aanklacht in te dienen.

Een woordvoerder van de bezetters zal vandaag tien minuten spreektijd krijgen in de Universiteitsraad om hun standpunt kenbaar te maken. Verder is het bestuur bereid om samen met de actievoerders een verklaring af te leggen dat de financiering van het hoger onderwijs moet worden verbeterd, om zo de groei in aantal studenten aan te kunnen. Daarnaast zegt het bestuur intensivering van de begeleiding in het eerste studiejaar toe.

Het College van Bestuur spreekt uit dat het in januari 2012 “de invoering en de werking van het BSA zal bespreken met de Universiteitsraad en daaraan zonodig consequenties zal verbinden.” De actievoerders zouden dan op grond van deze toezeggingen de bezettingsactie beëindigen. Op dit moment denken de bezetters over een tegenvoorstel.

Gerard Oosterwijk, voorzitter van de Landelijke Studenten Vakbond (LSVb), vond dat er reden genoeg was om actie te voeren. Volgens Oosterwijk was Groningen “het laatste bolwerk van medezeggenschap waar nog echt naar studenten werd geluisterd.” Hij riep de aanwezigen dan ook op om voor hun eigen situatie op te komen. Hierbij doelde Oosterwijk niet alleen op het bsa en de medezeggenschap in Groningen, maar ook op de politieke plannen om de studiefinanciering af te schaffen. “Ze gaan het gewoon doen,” aldus Oosterwijk. “En als studenten zich niet laten horen, sta ik daar straks voor joker.”

Paul de Rook, voorzitter van de Groninger koepel van studentenverenigingen, wees op het gevaar voor het Groninger verenigingsleven. Hij vindt het van belang dat de universiteit ruimte laat voor de persoonlijke ontplooiing van studenten, door lidmaatschap van een vereniging of bestuurswerk.

Rector magnificus van de RUG, Frans Zwarts, was sportief en sprak de bijeengekomen studenten ook nog toe. Volgens hem is de Groninger studenteninspraak nog springlevend. “Je komt nu eenmaal niet altijd onmiddelijk tot een consensus.” Verder beloofde hij dat over de implementatie van een bsa nog met de studentenverenigingen gesproken gaat worden. Ook sprak Zwarts zich uit tegen problemen voor het onderwijs die veroorzaakt worden in Den Haag.

Gerard Oosterwijk zag zijn kans schoon en vroeg de rector om van het voorjaar, als de bezuinigingen voor het hoger onderwijs weer op de politieke agenda staan, duidelijke uitspraken te doen richting Den Haag. Deze toezegging kreeg Oosterwijk van de rector.

Overigens kon bestuursvoorzitter Sibrand Poppema niet aanwezig zijn bij de demonstratie. Hij was in gesprek met de studenten die uit protest het bestuursgebouw hadden bezet.

Kamsma wil dat zoveel mogelijk input voor het meerjarenbeleid. Studenten en medewerkers krijgen de kans om vanachter hun computer te reageren op stellingen over het beleid.

Studenten kunnen op maandag  van 12.00 tot 13.15 en op dinsdag van 12.00 tot 13.45 meedoen. Medewerkers kunnen op maandag van van 15.45 tot 17.00 uur en op dinsdag van 12.00 tot 13.45 uur.

De studentenfracties staan niet alleen in hun commentaar. “Poppema heeft voor zijn aanstelling altijd gezegd dat hij eerst andere maatregelen wou proberen en dat het bsa een laatste redmiddel was. Daarnaast wou hij de universiteitsraad ook altijd vroeg in het overleg betrekken,” aldus een anonieme betrokkene bij de sollicitatieprocedure van de nieuwe voorzitter. Poppema lijkt sinds zijn benoeming van gedachten veranderd te zijn. In juni werd bekend dat de collegevoorzitter met alle 9 decanen afspraken had gemaakt over een experiment met een bsa. Deze afspraken werden echter wel gemaakt zonder overleg met de universiteitsraad. Ook worden afspraken over rendementsmaatregelen die twee jaar geleden met de raad zijn gemaakt, net vóór de komst van Poppemma, hiermee overboord gegooid.

Personeel
De personeelsfractie is wel unaniem voor een bsa. “We hebben er zelfs een hele dag op de hei aan besteed. In de fractie van vorig jaar twijfelden enige leden, maar dit jaar is de fractie overtuigd van de noodzaak en de urgentie,” aldus voorzitter Douwe Fokkinga. “We willen nog wel een overzicht zien van alle problemen en consequenties die een invoering met zich meebrengt. Dan kunnen we beoordelen of faculteiten die er nog niet aan toe zijn, misschien een jaar moeten wachten.”

“We praten in het luchtledige, één derde van de raad laat men zo compleet links liggen.” Aldus Jolien Geerdink van de Studentenorganisatie Groningen (SOG). “Er wordt niet meer gezocht naar draagvlak,” concludeert ook Thomas Wagenaar van de Groninger studentenbond (GSb). Wagenaar: “Het had weinig zin om hier nog bij te blijven. Het besluit was eigenlijk al genomen in een onderonsje.” De Groninger medezeggenschap stond juist bekend om het zogenaamde harmoniemodel, waarin de gehele raad en het bestuur door discussie en overleg probeerden tot een compromis te komen. SOG en GSb vinden dat het College van Bestuur de discussie uit de weg gaat en de raad presenteert met een voldongen feit, en dat het harmoniemodel overboord is gegooid.

Het bestuur van de universiteit wilde een bindend studieadvies van 40 punten in het eerste jaar en de hele propedeuse in twee jaar. Studenten die dit niet halen mogen hun opleiding niet vervolgen. SOG en GSb, tegenstander van het voorstel, vinden dat er geen open discussie is gevoerd. Lijst Calimero, de derde studentenpartij, stemde in met het voorstel. Aangezien de personeelsfractie ook voor het bsa is, werd het voorstel aangenomen.

Collegevoorzitter Sibrand Poppema liet aan de Groninger universiteitskrant weten niet onder de indruk te zijn van de stellingname van SOG en GSb. Volgens hem is er voldoende draagvlak binnen de raad. “We kunnen verder.” Dinsdag zal een commissie worden ingesteld die zal kijken hoe het bsa zo snel mogelijk kan worden ingevoerd.

Studenten
Zo neemt de Duitse studente Charlotta Canzler dit jaar namens de Studentenfractie Economie en Bedrijfskunde (SFEB) zitting in de raad.
“Ik studeer International Business and Management, een Engelstalige studie. Ik kan één-op-één goed in het Nederlands een gesprek voeren, maar in een grote groep en in een officiële setting lukt het veel beter in het Engels”, aldus Canzler.

Personeel
Ook de personeelsfractie van de faculteit levert in de persoon van de eveneens Duitse promovendus J.O. Mierau een internationaal lid en daarmee een reden om Engels als voertaal voor de raad te kiezen.

Bestuur                                                                                                                                 Naast de faculteitsraad vergaderingen zullen ook  de vergaderingen van het faculteitsbestuur in het Engels plaatsvinden. Het student-lid van het faculteitsbestuur voor 2009-2010, Romans Daukuls, komt namelijk uit Letland. Hij is de Nederlandse taal niet volledig machtig.

Overigens is het invoeren van Engels als voertaal al tijden een onderwerp van discussie aan universiteiten. Voorstanders vinden dat alle medewerkers en studenten de medezeggenschap moeten kunnen volgen en zich kandidaat moeten kunnen stellen. Zij behoren immers ook tot de mensen die te maken krijgen met het beleid dat in deze gremia wordt besproken. Tegenstanders zijn bang dat een ‘verengelsing’ van de vergaderingen kwaliteitsverlies van het debat betekent. Dit argument wordt ook vaak aangevoerd tegen verengelsing in het onderwijs.

De eerste faculteitsraad vergadering die in het Engels gevoerd zal worden vindt aanstaande vrijdag (11 september) plaats.