De actiebereidheid onder de studenten is hoog. Onderwijsminister Marja van Bijsterveldt deed vorige week een handreiking. In plaats van na een jaar uitloop, zou het collegegeld na twee jaar uitloop omhoog gaan. Sander Breur van de Landelijke Studentenvakbond noemde het ” een kleine handreiking” en liet weten dat de acties doorgaan.

Ook universiteiten en hogescholen zijn niet te spreken over de plannen van het kabinet. Zij krijgen een boete voor elke langstudeerder van 3000 euro. De vereniging van Nederlandse Universiteiten liet eerder aan de Kamer weten dat de geplande bezuinigingen de universiteiten hard treffen. Daarnaast waarschuwt de koepel van universiteiten dat door de maatregelen minder studenten zullen afstuderen en dat studenten minder kansen krijgen zich te ontplooien.

Tot die tijd faciliteren de organisaties lokale initiatieven om actie te voeren met behulp van kenniscrisis.nl, de website die hiervoor is opgericht. Dat het protest op de verjaardag plaatsvindt van de staatssecretaris is ludiek bedoeld; het Malieveld vol betrokken studenten als cadeautje. Tevens pleiten de landelijke studentenkoepels voor een collegevrije dag op 21 januari.

De “Halbe Heffing”, zoals de organisaties de plannen van Zijlstra noemen, gaat niet alleen de student treffen. ook universiteiten en hogescholen worden beboet als studenten langer over hun studie doen.

ASVA-voorzitter Lodewijk Berkhout: “De hogescholen en universiteiten krijgen al jaren steeds minder geld per student. De gevolgen worden steeds zichtbaarder, de onderwijskwaliteit daalt. Studenten vinden het onrechtvaardig om meer te moeten betalen voor deze kaalslag”.

Ook in andere steden gaan studenten vandaag de straat op. In Engeland werd, ondanks massaal protest, het collegegeld wel verhoogd.

Het kabinet Rutte-Verhagen heeft in het regeerakkoord afgesproken dat studenten die meer dan één jaar studievertraging oplopen opeens drieduizend euro meer collegegeld zullen moeten gaan betalen en hun OV kwijtraken. Ook krijgt de hogeschool of universiteit een boete van drieduizend euro per student. Deze maatregel is gepland om vanaf het collegejaar 2011-2012 in te gaan.

De petitie is een initiatief van studentenbonden LSVb en ISO en verscheidene jongerenorganisaties.

Photo by alancleaver_2000

Ook andere delen van het onderwijs moeten lijden om £4 mld vrij te maken voor voortgezet en basis­onderwijs. Het onderzoeks­budget wordt voor vier jaar bevroren. Vooral de letteren moeten het ontgelden, omdat de regering-Cameron had beloofd meer bèta’s op te leiden. De discussie over collegegeldverhoging woedt nog steeds.

Bedrijfssponsoring van studies wordt intussen populairder. Supermarkt­keten Morrisons belooft alvast een beurs voor studenten voedselmanagement die full-time studeren en daarnaast drie jaar voor de supermarkt werken. De regering-Cameron juicht deze ontwikkeling toe, meldt The Guardian.

De rechter deed de uitspraak in een kort geding, een spoedprocedure, aangezien de studente per 1 oktober uitgeschreven dreigde te worden. Advocaat Lindeboom noemt het in de Volkskrant “onwaarschijnlijk dat de rechter op deze voorlopige uitspraak terugkomt.” De hogeschool en het Ministerie van Onderwijs bestuderen de uitspraak nog en hebben nog niet besloten of er beroep aangetekend wordt.

Het gaat slecht met de universiteiten, meent Zwarts; een woordvoerder van de VSNU springt hem daarin bij. In de Groningse wandelgangen heet het trouwens dat met name de RUG in zwaar weer zit. Als de overheid nu niet bijspringt, meent de rector, zal het collegegeld flink omhoog moeten.

Wat Zwarts’ oproep in Den Haag teweeg zal brengen is natuurlijk nog in het ongewisse. Nu echter de basisbeurs gered lijkt te worden, zal daar wisselgeld voor terug moeten komen om aan de bezuinigings­doelstellingen van het nieuwe kabinet te voldoen. Het CDA zal niet moeilijk doen over collegegeld­verhoging en de VVD zal iets terug moeten krijgen voor het opgeven van het gewenste leenstelsel.

Het CDA wilde wel besparen door studenten die langer over hun studie doen dan dat de studie op papier kost, meer collegegeld te laten betalen. Het lijkt er op dat de drie partijen deze maatregel willen invoeren in plaats van de basisbeurs af te schaffen. Het Hoger Onderwijs Persbureau maakte deze geruchten kenbaar via verschillende websites van studentenkranten, waaronder Trajectum.

De ESU, een koepelorganisatie waar o.a. de LSVb lid van is, pleit voor hogere studiefinanciering om de financiële onzekerheid bij armlastige studenten weg te nemen. Dat zou het studietempo ten goede komen, meent de bond.

De professoren willen dat studenten daardoor een afweging gaan maken tussen dure en goedkope studies. En als je ouders arm zijn? Dan moet de universiteit daar rekening mee houden en je een beurs geven als je slim genoeg bent.

Note: There is a poll embedded within this post, please visit the site to participate in this post's poll.

Photo by altogetherfool

Hoger onderwijsvakbond UCU noemde het in een reactie een “lachertje” dat tegelijk de winstbelasting voor bedrijven omlaag gaat van 28% naar 24%. Eergisteren organiseerden de docenten- en studentenbonden al een protestdag tegen verdere bezuinigingen, inclusief verhoging van het collegegeld, dat inzet is geworden van een politiek steekspel rondom de begroting.

De collegegelden kunnen wel eens flink omhoog gaan, zei minister David Willetts van universiteiten en wetenschap eerder deze maand tegen The Guardian. Uit een eergisteren gepubliceerd rapport zou echter blijken dat van de 80% scholieren die naar het hoger onderwijs willen doorstromen, bijna de helft zou afhaken als het collegegeld verdubbeld wordt naar £7000. Bij scholieren met werkloze ouders was dat zelfs tweederde. De coalitiepartijen hebben over het collegegeld al de afspraak gemaakt dat leden van de Liberaal-Democratische fractie tegen een eventuele verhoging mogen stemmen.

Op de website is een schema te vinden waar je door middel van een aantal vragen na kan gaan wat in jouw situatie opgaat. Het is belangrijk dit goed uit te zoeken, dat kan je duizenden euro’s per jaar schelen. Het schema laat ook zien hoe complex de regeling rondom de tweede studie is. “Het gaat vaak over duizenden euro’s, goede voorlichting is daarom belangrijk. Ook zijn er grote verschillen tussen instellingen, dat realiseren studenten zich vaak niet”, aldus Henno van Horssen, voorzitter van het ISO.

Photo by danbri

Onder het motto “geen studiebeurs, maar faciliteren” doet Heel NL een aantal ingrijpende voorstellen. Faciliteren blijkt een ruim begrip: al het onderwijs wordt gratis. Niet alleen is er geen collegegeld, ook worden boeken, laptops, verzekeringen en kamers (!) kosteloos verstrekt. Dit geldt niet alleen voor de eerste studie, maar ook voor de tweede, de derde, etc., zolang de studies met goed gevolg worden afgelegd, binnen een bepaalde termijn. Die termijn wordt overigens niet expliciet gemaakt in het verkiezingsprogramma. Wie de termijn overschrijdt, moet alles zelf gaan betalen.

En: eerlijk zullen we alles delen. “Zodra de benodigde materialen niet meer nodig zijn of als men de studie staakt, worden deze doorgegeven aan de volgende student. Men verlaat onmiddellijk de geboden huisvesting, zodra men de studie stopt of in een andere stad gaat studeren.” Heel NL wil deze maatregelen bekostigen door de overheadkosten van scholen en universiteiten te reduceren, te snijden in het aantal managers en door “centrale inkoop en onderhandeling.”

Heel Nederland doet overigens niet mee in de kieskringen Groningen, Leeuwarden, Lelystad, Amsterdam, Haarlem, Den Haag en Middelburg, omdat daar niet voldoende handtekeningen werden opgehaald. Holisten in deze kieskringen moeten misschien toch MenS overwegen.

Rita Verdonks partij Trots op Nederland is, zoals bekend, “niet links, niet rechts, maar recht door zee.” De partij staat al tijden op nul zetels in de peilingen. Over hoger onderwijs maakt TON precies één opmerking in het verkiezingsprogramma: “Meer voor minder geld, dat kan! Onze universiteiten moeten tot de top van de wereld behoren.” Op de standpuntenpagina van de partij is ook niets te vinden over studiefinanciering, collegegeld, universiteiten, hogescholen of studentenkamers, maar de jongerenorganisatie JongTrots biedt uitkomst: Trots op Nederland is vóór behoud van zowel de stufi als de ov-studentenkaart.

Photo by PinkMooseOok de Partij voor Mens en Spirit is wars van “overleefde begrippen als links of rechts.” In plaats daarvan wil MenS “modernspirituele principes vertalen naar politieke uitgangspunten,” uitgaande van de vier peilers “liefde, authenticiteit, bewustwording en holisme” en de gedachte dat de mens een “geestelijk energetisch wezen” is. Concreter is de partij tegen de basisbeurs: men wil kinderbijslag, stufi en nog een paar regelingen samenvoegen tot een “leeftijdsafhankelijk budget waarmee [ouders of studenten] een basispakket eten en drinken (excl. versnaperingen) en kleding kunnen betalen.”

Het collegegeld wordt door MenS afgeschaft en studieboeken en ziektekostenverzekering worden gratis. De partij becijfert dat studenten dan nog zo’n €165 in de maand nodig zouden hebben. Huisvesting is niet in het budget meegenomen: uitwonende studenten kunnen bij de overheid bijlenen.

Photo by mjk23De Partij voor de Dieren van Marianne Thieme en ex-SP-spindoctor Nico Koffeman doet haar best het imago van one-issue-partij af te schudden. De partij heeft dan ook het negende en laatste hoofdstuk van haar verkiezingsprogramma gewijd aan andere dingen dan dierenwelzijn en milieu, en dus ook aan onderwijs. De mening van de PvdD over hoger onderwijs is zo bondig dat we die even copy-pasten, met commentaar [in vierkante haken].

• Collegegelddifferentiatie en selectie aan de poort vormen onnodige belemmeringen in de toegang tot het onderwijs.
• Het collegegeld voor tweede studie gaat niet omhoog.
• Het stelsel van studiefinanciering wordt niet gewijzigd. [Basisbeurs dus, geen leenstelsel. Collegegeld staat los van de stufi.]
• Sponsoring van het onderwijs en schoolboeken door commerciële partijen moet worden verboden om de onafhankelijkheid van onderwijs en wetenschappelijk onderzoek te waarborgen. [Let op: geen woord over non-profit belangenorganisaties.]

Photo by Marco RaaphorstWat wel een one-issuepartij is, of, in de eigen woorden, een themapartij, is de nieuwe Piratenpartij. Deze partij van digitale vrijdenkers wil zich inzetten voor online privacy en hervorming van het auteursrecht. “Vrije toegang tot onderwijs” is één van hun speerpunten, want “in de informatiemaatschappij is onderwijs tot en met het hoogste niveau een burgerrecht.” Hoe die ultieme toegankelijkheid geregeld moet worden, wordt in het verkiezingsprogramma niet ingevuld in termen van stufi of collegegeld.

Wesley Schwengle, nr. 6 op de kieslijst van de Piratenpartij, laat desgevraagd weten dat hij verwacht geld te kunnen besparen door het gebruik van open access: als onderwijsmateriaal gebaseerd wordt op openbare bronnen, wordt het goedkoper en “blijft er geld over om aan andere zaken geld uit te geven. Denk dan aan collegegeld, salarissen van leerkrachten en/of studiefinanciering.”

Verder zijn de piraten voor openbaar toegankelijke videocolleges, open source onderwijsomgevingen en vrije toegang tot wetenschappelijke resultaten. Patenten zijn uit den boze, vooral als kennis geproduceerd is met overheidsgeld.

Photo by Gerard Stolk “op weg naar midzomer”

De ChristenUnie spreekt zich uit tegen de “tendens om hoger onderwijs te begrijpen in economische termen,” maar ietsje verderop lezen we in de dat bedrijven en maatschappelijke instellingen “vakspecifieke masters” mogen financieren, mits “niet de markt, maar de opleiding bepaalt.” Zo zou het onderwijs beter verankerd worden in de maatschappij. Opleidingen en faculteiten wil de ChristenUnie concentreren, opnieuw net als het CDA, opdat hogescholen en universiteiten “zich richten op waar zij echt goed in zijn.”

Tot slot is opvallend dat de ChristenUnie, net als de SGP, ‘bescherming’ wil voor de letteren- en cultuurstudies. Daar valt onder andere de theologie onder.

In hun program ‘Daad bij het Woord: de SGP stáát ervoor!’ zijn de Staatkundig Gereformeerden helder. Ze staan voor de harde knip, “topuniversiteiten” die selectie aan de poort mogen toepassen en collegegelddifferentiatie (hogere collegegeld voor sommige masters). De woorden ‘basisbeurs’ en ’studiefinanciering’ komen niet voor, maar “het collegegeld voor de bachelor wordt geleidelijk verhoogd.” Daartegenover stelt de SGP voor “leningen te verstrekken onder voor de student gunstige voorwaarden.”

Verder wil de SGP dat alle masters tweejarig worden en dat “tussen voortgezet en hoger onderwijs afspraken gemaakt worden over het minimumniveau van taal- en rekenvaardigheid. Een verplichte taal- of rekentoets kan als overgangsmaatregel dienen.” De educatieve minor vinden de mannenbroeders een lapmiddel; iedere leraar moet binnen vijf jaar zijn master halen.

Op wetenschappelijk gebied wil de SGP vooral de eerste geldstroom, de directe financiering van onderwijs en onderzoek door de overheid, versterken en de letteren een eigen budget geven. Op nummer twee van de SGP-lijst vinden we trouwens een wetenschapper, de Rotterdamse econoom Elbert Dijkgraaf.

Noot: het verkiezingsprogramma is niet te downloaden op zondag. Op de dag des Heeren ligt sgp.nl plat.

Photo by SomeDriftwood

Momenteel betalen afgestudeerden 9% belasting over alles wat ze verdienen boven de £15.000 (ca. €17.600). Dat percentage moet omhoog, vindt de Russell Group, waarin twintig prestigieuze universiteiten zijn verenigd (o.a. Oxford en Cambridge). Voorzitter Wendy Piatt zei vrijdag in een persbericht te vrezen voor de wetenschappelijke prestaties van haar land. Haar universiteiten willen meer geld van de studenten zien om daarmee personeel aan te trekken.

Eerder deze maand kwam al een plan van de commissie-Browne naar buiten om de collegegelden volledig vrij te geven. Die zijn nu gemaximeerd op £3.225, maar zouden kunnen oplopen tot £14.000 in de bètawetenschappen.

Aan de hand van vragen als ‘de basisbeurs moet worden omgezet in een lening’ en ‘De hoogte van het collegegeld mag van meerdere factoren afhangen; welke studie je doet, studieduur en studieprestaties’, kunnen studenten kijken welke politieke partij het beste past bij hun ideeën over de toekomst van het onderwijs. In totaal zijn er achttien stellingen over onderwijs in de kieswijzer.

Dennis Wiersma, vice-voorzitter van de LSVb: “Bij een normale kieswijzer mag je al van geluk spreken als er één stelling over het onderwijs gaat, laat staan over het hoger onderwijs. Om studenten een helpende hand te bieden, hebben wij gekozen voor de studentenkieswijzer.”

Note: There is a poll embedded within this post, please visit the site to participate in this post's poll.